Giriş yap

Türkiye'nin illeri

Genişlet | Daralt

Bumerang

Bumerang

Wacom inkling

 

hatay-reyhanli1

Tarihçe

Reyhanlı tarihi coğrafi konumu nedeniyle Hatay bölgesiyle birlikte ele alınarak incelenmelidir, Hatay yöresi tarihi, İsa’dan Önce Paleolitik Döneme (Yontma taş Dönemine) kadar uzanır. Neolitik, Kalkolitik, Tunç Çağlarında Reyhanlı ve çevresinde yerleşime ilişkin izlere rastlanmıştır. Tarihi izlere; Tel-Cüdeyde, Vadi el-Hamam, Tel-Dahab, Tel-Tainat, Tel-Açana, Çatalhöyük vs. eski yerleşim merkezleri olan höyüklerde rastlandı.

Tel-Açanada Yamhad Kralı Hammurabi’nin saray kalıntıları kazılarla ortaya çıkarılmıştır. Hatay yöresi daha sonraları Hititlerin, Hurri Mitanni beyliğinin, Mısır egemenliğinin etkisine girdi, Daha sonraları el değiştiren bölge İ.O. 1200’lerdeki karışıklıklar nedeniyle Hattena adıyla prensliklere sahne oldu. Merkez ise Çatalhöyük oldu. İ.Ö. 9. yüzyılda Asur Kralı Asur-Nasır-Apli, Afrin Çayını geçerek Çatalhöyük’e gelmiştir. Aynı yüzyılda bölge Aramileşmiştir, Bölgenin adı Unqi ya da Aramca da Amq (bugünkü Amuk) haline gelmiştir. Bu yıllarda meydana gelen olaylara ilişkin yer ve kral adları, Tainat, Tüleyl ve Demirköprü ile Kırcaoğlu yörelerindeki hiyeroglif yazıtlarından okunmaktadır. İ.Ö.4.yüzyılda Makedonyalı Büyük İskender’den sonra bölge Ön Asya’nın üç önemli yolunu birleştiriyordu. İ.Ö. 64 yılında bölge Roma egemenliğine girdi. İ.S. 94 yılında Roma imparatoru Septimus Severus Antakya’ya geldi. İ.S. 260 yılında Sasani Kralı Şapur, İ.S. 268 yılında ise Palmyralı Zenobia bölgeyi aldı. 333 yılında Roma askerleri Antakya'yı yağmaladılar. 395 yılında bölge, Doğu Roma (Bizans) sınırlarında kaldı. 540 yılında Sasani Kralı Anuşirevan, 589 yılında yine Sasani Kralı IV. Hürmüz, 610 da Kral Dara bölgeye girdiler.

638 yılında Araplar Antakya'ya girdiler. Abbasiler döneminde yörede vergi kaldırıldı. Bölge halkı rahat ve huzur içinde yaşadı. 9. yüzyılda Halep’te Hamdaniler Devleti kurulunca, Hatay bölgesi bu Devlete bağlandı. (944–969) Bizanslılar 969 yılında bölgeyi ele geçirdiler. Hanoğlu Harun adındaki Karahanlı prensi, Bin Oğuz atlısıyla geldiği bölgede, Artah (Reyhanlı) ve İmm (Yenişehir) kalelerini fethetti. (1067) Türkmen ve Arap kuvvetleri, Halep yöresindeki Bizans güçlerini yendiler. 1068 yılında Bizans İmparatoru Romanos Diogenes, bu iki kaleyi geri aldı. 1071 yılındaki Malazgirt Meydan Savaşından sonra Türklerin akınları arttı. 1084 Aralık ayında Antakya, Süleymanşah tarafından fethedildi. Daha sonra 1085 yılında Harim, Artah gibi kaleleri fethetti. Sultan Melikşah 1086 yılında Antakya’ya geldi. 30 Haziran 1098 yılında Haçlılar Antakya’yı ele geçirdiler. Ancak Küdüse gitmek üzere doğuya yönelmelerine rağmen Artah kalesini alamadılar. Geriye dönerek deniz yoluyla Kudüse gittiler. Hatay yöresi daha sonraki yıllarda sık sık ele değiştirdi. 1268 yılında Memlük Sultanı Baybars Hataya hâkim oldu. 1378 yılında Dulkadiroğlu Beyliği Hataya girdi, Amik Ovasını aldı. 

24 Ağustos 1516da yapılan Mercidabık Savaşı’ndan sonra Hatay, Osmanlı yönetimine girdi. Osmanlı imparatorluğu; askeri, siyasi, ekonomik yönden zayıflayınca, asker toplamak, tarımsal ürünü arttırmak ve ekonomiyi güçlendirmek üzere, yöredeki Aşiretleri iskân ettirmeye karar verdi, 18 Nisan l690 tarihinde Konya toplantısında, bölgedeki Aşiretlerden savaşlara katılacaklarına dair söz alındı. Bu Aşiretlerin içinde Reyhanlı Aşireti vardı. Rakka, Halep ve Antakya çevresine bu 'Türkmen Aşiretleri iskân ettirilirken, Hama çevresine de Arap Aşiretleri zorla iskâna tabi tutuldular (1720).  Ancak bunlar daha sonraları yerlerini terk ederek göçebeliğe döndüler. 1772'de Halil ve Osman Paşaların isyanı görülür. Kilis’te isyan bastırılır. 1630lu yıllarda Hatay bölgesi, Mısır Hidivi Kavalalı Mehmet Ali Paşanın oğlu İbrahim Paşa tarafından ele geçirilir. 18. ve 19. yüzyıllarda bölgede eşkıyalık hareketleri görülür. Aşiretlerin bölgeyi talan etmeleri konuşulmaya devam edilir. Amik Ovası Merkez olmak üzere, doğu ve güneye doğru (Kilis, Elbeyli, Asi Nehri, Halep’in kuzeyi) olan bölgede Reyhanlı Aşireti; Mursallı (2) kol, Bahadırlı(2) kol, Sarıcalı (2) kol, Kodallı, Corslu, Torunlu, Löklü, Karaahmetli, Yirdinli, Tevekkelli olmak üzere 13 kola ayrılmıştı. 1802 yılındaki nüfusu 50.000den fazlaydı. 1865 yılında Islah Birliği (Fırka-i İslâhiye), Derviş İbrahim Paşa ile Cevdet Paşa komutalarında İskenderun’a geldi.  Reyhanîye adıyla bir yerleşim merkezi, Amik Ovasının doğusunda Sonbaharda Kuruldu. 1867 yılı verilerine göre Reyhanîye hane sayışı 2200 idi. Buraya daha sonraki yıllarda Tatar, Kafkas, Trakya göçmenleri yerleştirildi.

I.Dünya Savaşı sonunda Mondros Mütarekesi imzalanınca Ekim 1918'de İngilizler Halep'e girdiler. Aralık 1910 da Hatay tamamen işgal edildi. 19 Aralık 1918 de Fransızlara karşı ilk direniş başladı. Mürseloğlu Tayfur (Sökmen), Dedebeyzade Hakkı Bey, Türkmenzade Ahmet Bey, Yüzbaşı Asım Beyin yönetiminde toplandılar. Aralarında görev bölümü yaptılar. Mürselzade Tayfur Bey Amik Ovasındaki yerel direnişçilerin başına geçti. İşgalci Fransızlara karşı, Harim,  Kırıkhan baskınları başladı. Eylül 1919dan sonra Hatay’da Müdafaa-i Hukuk örgütü kuruldu. 1920–1921 yılları Fransızlara karşı direnişle geçti. 20 Ekim 1921 tarihinde Fransızlarla, Ankara Antlaşması imzalandı. Buna göre Hatay, Fransız mandasına bırakıldı. Hatay, İskenderun Sancağı adıyla özerk oldu. Ancak Fransızların baskısı üzerine yöre halkı tekrar direnişe devam etti. 9 Eylül 1936 yılında Fransa, Suriye'nin egemenliğini tanıdı. İskenderun sancağı ise Fransız özerk yönetiminde idi.

29 Mayıs 1937 yılında Milletler Cemiyetince kabul edilen yeni anayasa ile İskenderun Sancağı özgün bir uluslararası statüye kavuştu. Ankara'da Türk ve Fransız askeri kurulları arasındaki görüşmelere Antakya’da devam edildi. 4 Temmuz 1938de antlaşma imzalandı. Buna göre Türk ve Fransız askerleri Hataya girerek düzeni sağlayacaktı. 5 Temmuz 1938de Türk askeri Hataya girdi. Reyhanlıya girişi de 8 Temmuz 1938 de oldu. Hatay Millet Meclisi 2 Eylül 1938 günü toplandı.

Devlet Başkanlığına Reyhanlılı Tayfur SÖKMEN seçildi. 23 Haziran 1939 tarihinde Hatay Millet Meclisi Türkiye’ye katılma kararı aldı. 23 Temmuz 1939 tarihinde ise son Fransız askeri de Hatay’dan ayrıldı. 7 Temmuz. 1939da 3711 Sayılı yasa ile TBMM tarafından Hatay il, Reyhanlı ilçe oldu. Reyhanîye adı, Reyhanlı olarak değiştirildi. Reyhanlıya Türk Askerinin Girişi anısına her yıl, 8 TEMMUZ günü törenler yapılır.

hatay-reyhanli2

Coğrafi Özellikleri

Yeri ve Sınırları

Reyhanlı Türkiye’nin güneyinde, Hatay iline bağlı bir ilçe merkezidir. Doğusu ve güneyinde Suriye Arap Cumhuriyeti yer alır. Kuzeyinde Kırıkhan ve Kumlu; batısında Antakya güneybatısında Altınözü ile komşudur. Köyleri ile birlikte kapladığı alan 355 km2dir.

 Doğal Durumu

Kuzeyinden geçen Afrin Çayı, batıdaki Amik Ovasında Asi Nehri ile birleşir, Suriye’den gelerek Türkiye ile sınırı çizen Asi nehri, Amik Ovasından geçerek Akdeniz’e dökülür. İlçenin üç gölü bulunmaktadır; Yenişehir, Pınarbaşı ve Cüdeyde. İçme suyu ise Yenişehir gölünden sağlanmaktadır. İlçenin toprakları tarıma uygundur. Denizden yükseklik 138 metredir. Topraklarının % 80i ovalıktır.                       

 İklimi

Yörede Akdeniz iklimi hâkimdir, Yazları sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlıdır, Şehirde ortalama sıcaklık; Yaz için 20–35, kış için 3–20 santigrat derecedir, 8–10 yılda bir defa etkisiz kar görülür.

Bitki Örtüsü

Doğal bitki örtüsü makilerden oluşmasına rağmen toprakların tarıma elverişli olmasından dolayı tarıma dayalı bitki örtüsü görülür. Yenişehir Gölü etrafı, şehirlerarası yolların bir kısmı ve evlerin bahçeleri ağaçlıktır. Yenişehir Gölü etrafındaki ağaçlar okaliptus, çan, servi. Evlerin bahçelerinde portakal, mandalina, limon, erik, nar, çam, şeftali, oklaliptus, incir ekilmektedir. Doğusunda zeytin, incir ve üzüm bağları vardır.

SOSYAL VE KÜLTÜREL HAYAT

 MAHALLİ AYRILIKLAR

Reyhanlı halkının çoğunluğunu Araplar, Türkler, Kürtler ve Çerkezler teşkil eder. Bu yüzden kültürel bir zenginlik vardır. Günümüzde Çerkezler dışından diğer halkların gelenek ve göreneklerini birleştirerek bir üst kültür oluşmuştur.

HALKIN GİYİMİ

Reyhanlı halkı giyime çok önem verir. İlk bakışta yabancıların dikkatini çeken terzilerin çoğunluğu halkın giyime düşkünlüğünü gösterir. Halkın giyimi medeni ve muntazamdır.

EĞİTİM

Reyhanlı halkı eğitime uzun yıllardır önem vermiştir. Cumhuriyet öncesi çevrede okuma yazma bilenleri sayısı pek azdı. Ağır tempolarla ilerleyen kültür hareketleri Reyhanlı çevresinde 1910 yılında müspet bir istikamete yönelmiştir. Bu tarihte bayır mahallesinde iki odalı bir ev içerisinde HOCA mektebi açılmıştır. İşgal döneminde Fransızlar tarafından iki tane okul açılmıştır. Biri kızlar için diğeri de erkeler için 1924 yılında da şimdiki Oğuzhan İlköğretim okulu yerine Merkez İlkokulu açılmış.

1946 yılında Oğuzhan İlkokulu, 1952 yılında Ortaokul ve 1960 yılında 27 Mayıs İlkokulu, 1966 Reyhanlı lisesi derken eğitim durumundan ilerlemeye başlamıştır. Bugün ilçemizde bir Meslek Yüksek Okulu, Lise, Kız Melek Lisesi, Ticaret Lisesi,Endüstri Meslek Lisesi, Sağlık Meslek Lisesi, Anadolu Lisesi, Anadolu Öğretmen Lisesi, İmam Hatip Lisesi bulunmaktadır. İlköğretim okulu sayısı 11’dir. Köylerde ise 31 ilkokul, 1 ilköğretim okulu vardır.               

 KÜTÜPHANE

İlçe Merkezinde kültür Bakanlığına bağlı, statsü Müdürlük olan bir Halk Kütüphanesi çalışmaktadır. Geçen yılki okuyucu sayısı 16.000’den fazladır.

SAĞLIK

50 yataklı bir devlet hastanesi ihtiyacı karşılamıyor. Hastanenin bazı branşlarda yeterli sayıda doktor bulunmamaktadır. 3 tane sağlık ocağı, birkaç özel poliklinik vardır.

hatay-reyhanli3

KIZ İSTEME  VE DÜĞÜN GELENEKLERİ

Kız isteyen taraf ailenin veya akrabaların ileri gelenini kız tarafının evine gönderir. Orada mesele konuşulur. Kız ailesi tarafından gün istenir. Ondan sonra nişan için tekrar gün ve söz alınır. Merasim nişanında şerbet içilir. Erkek tarafı kıza birçok hediyeler takarlar. İki tarafın hazırlıkları tamamlanmasından sonra düğüne başlanır. Düğüne akrabalara, komşulara, tanıdıklara davetiye gönderilir. Düğünler iki gün  veya bir gün sürer. Düğünlerde kadınlı erkekli halay alayı yapılır. Bazen salonlarda saz orkestraları ile düğünde yapılır.

Kına gecesi hem kıza hem de damada kına yapılır. Davetlilere yemek verilir; onlarda yeni kurulan aileye para ev eşyası şeklinde yadımda bulunurlar.

Gelinin çıkarılacağı gün akrabalar gezdirilir. Gelin konvoyu oluşturularak Yenişehir Gölü etrafında tur atılır.

 MÜZİK

Yöreye has müzik enstrüman olarak “ZAMIR” genellikle köylerde kullanılmakta iken, zamanla terkedilmiştir. Leylek veya kartalın kanat kemiğinden ya da kamıştan yapılır. Nefesli olan bu çalgı aleti ülkemizin diğer yörelerindeki benzerine “çifte argun” denir.

HALK OYUNLARI

Sevinç Halayı, Şerci, Yağlı Kenar, Halebi, Küllük yöreye ait oyunlardır. Bunlar düğün-nişan-sünnet halaylarında davul zurna ile icra edilir.halaylarda kadın ve erkek bir arada oynar.

EL SANATLARI

El sanatlarından meslek olarak alabilenler; sipariş ile özel ayakkabı imalatı, at arabaları ve atlar için koşum takımları, kalaycılık, kilim imalatı.

Evlerde, her gelinlik çağa gelen genç kızın, boş zamanlarında işlediği ince tığ ve dantel ile boncuk işleri yörede yaygındır.

SPOR

Reyhanlı’da göller, yıllardan beri yüzme için yararlı olmuştur. Türkiye çapında derece kazanan sporcuları çoktur.

Futbol ise 50 yıldan daha geriye uzanan tarihe sahiptir. Reyhanlı Gençlik adıya amatör ligde top koşturan takım, çeşitli derece ve şampiyonluklar kazanmıştır, daha sonra Reyhanlıspor adıyla 3. profesyonel Futbol Liginde oynamıştır. 3. ligde şampiyon olarak Türkiye 2. Liginde oynamıştır. İlgisizlik yüzünden halen Amatör Kümede oynayan takımın adı; Reyhanlı Belediyespor’dur.

Atletizmde de uzun mesafe koşularında Reyhanlılı sporcuların dereceleri bulunmaktadır. Reyhanlı’da bir stadyum ile bir kapalı spor salonu bulunmaktadır. Özel sektöre ait 2 halı saha bulunmaktadır.

Ekonomik Hayatı

Halkın Geçim Kaynakları:
Tarım – Ticaret – Sanayi kollarına dayanmaktadır.

Tarım 
Reyhanlı, bir tarım ilçesidir. Tarım üretimi Türkiye ortalamasına göre
yüksektir, Burada makineli tarım yapılmaktadır. 310.000 dekarlık ekilen arazinin 200.000 dekarı sulanabilmektedir. Tarım ilaçlaması ile bir kısım sıvı gübreleme, tarım tipi uçaklarla yapılır. Amik Ovasında 100.000 dekar alana
pamuk ekildi. Üretim ise; 85.000 ton/ kütlü (çekirdekli pamuk) oldu. Buğday-Arpa 120.000 dekar (Çoğu Buğday), Mısır; 8.000 dekar, kuru soğanı ise 3000 dekar (Az miktarda sarımsak dahildir) Sebze; 4.000 dekar alana ekildi. Tarım ürünlerinin bir kısmı özel sektör tarafından satın alınmaktadır.
         
Avrupa'ya ihraç edilen çeşitli türde çiçek Üretilen 25.000 m2 alanlı bir sera da bulunmaktadır.
İlçe sınırları içerisinde üretilen bir kısım sebze çeşitleri; bakIa, biber (yeşil, kırmızı), fasulye, börülce, bamya, turp, ıspanak, marul, sakız kabak, sıyırma kabak, bal kabağı, salatalık, kavun, karpuz, domates, patlıcan, lahana, havuç. Ayrıca soğan tohumu, kıska( ekilecek küçüklükte soğan) tanesi de üretilmektedir, Şehrin ihtiyacı kadar da yeşil soğan, taze fasulye yetiştirilmektedir. Ürünlerin büyük bir kısmı başka şehirlere, oradan da dış ülkelere (Ortadoğu -Rusya-Ortaasya ülkelerine ) pazarlanmak tadır.
İlçe merkezinde Resmi ve Özel tarım kuruluşları vardır. Tarım üretimi teknik elemanlarınca daha iyi üretim için sürekli denetlemektedir.
       
Ticaret 
Avrupa'nın Ortadoğu kapısı olan CİLVEGÖZÜ Sınır kapısı, Reyhanlı İlçesi sınırları içerisindedir. E–5 karayolu (Europe – 5) buradan geçer. Avrupa ülkelerinden gelerek Ortadoğu ile Afrika'ya gidecek kara nakil araçları tırlar Reyhanlı Cilvegözü Gümrük kapısından geçerler.
Ticaret ve Sanayi Odası kayıtlarına göre İlçeden yapılan ihraç malları şunlardır: Kuru soğan, patates, nohut, mercimek, meyve-sebze, Tereyağı, mermer, kok kömürü, halı, kilim, makine yedek parçası, ev eşyası, kiremit, battaniye, otomobil. Bunlardan; Kuru soğan, meyve-sebze Reyhanlı’da üretilmiştir.  
Reyhanlı uluslararası taşımacılıkta önemli bir yere sahiptir. Birçok uluslararası taşımacılık şirketleri bulunmaktadır. TIR ve kamyon sayısı yoğundur. Tarımdan sonra en fazla nakliyecilik yaygındır.

Sanayi
Sanayi, tarıma dayalıdır. Reyhanlı'da üretilen pamuk için çırçır ve prese fabrikaları kurulmuştur. Bunlardan 14 adedi (Rollergin tipi) özel sektöründür. 1 kooperatif ile 1 devlet fabrikası çırçır ise (Sawgin tipi) faaliyettedir. Bunun dışında 1 yağ fabrikası vardır.

 turkyo-epson3

 

EPSON STYLUS PRO 9890 B0 INKJET YAZICI

 

 

 

 

Leave a Reply